PRI GRAMATIKO (2)

• Geraldo Mattos (prezidanto de Akademio de Esperanto):
  >ki-, ti-, neni-, cxi- kaj i- estas radikoj!!!
  
  Chu vere? Iom pripensinte la aferon, mi venas al konkludo, ke
  k-, t-, nen-, ch- estas SPECIALAJ PRONOMAJ PREFIKSOJ,
  -i- estas SPECIALA PRONOMA SUFIKSO,
  -u, -es ktp estas SPECIALAJ PRONOMAJ FINAJHOJ.
  Sekve, TIU konsistas el tri partoj: T-, -I-, -U.
  TI-, NEN- ktp memkompreneble NE estas radikoj. Chu vi vidis vortojn: TIULO,
  NENADO ktp? La tabelaj pronomoj estas unikaj vortoj, ili havas specialajn
  prefiksojn, komunan por chiuj sufikson -I- kaj specialajn finajhojn.
  La tuta pridiskutata problemo deduktighas al ebleco anstatauigi pronomajn
  prefiksojn per normalaj radikoj kiel ALI-, KELK- kaj aliaj.

• Ne temas pri ia ajn "reformo" de la lingvo. Nur pri neceso korekti la
  necesajn kaj vaste uzatajn formojn "aliu", "alies", enmetinte literon "i".
  Formoj "aliiu", "aliies" estas tute korektaj, kaj chiufoje, kiam ni vidas
  malghustajn vortojn "aliu", "alies", "aliam", "aliom", ni rekomendu al la
  autoro aldoni "i". Jen chio.
  La tuta "problemo" shajnas ekzisti pro malfacila elparoleblo de duobla "ii",
  sed kun tio necesas pacighi, same kiel en vorto "sekretariino".
  La pronomtabelo estas plirichiginda ankau per partetoj "kelk-" (kelkia,
  kelkiam...), "mult-", "ajn-" (ajniama, ajniea!) kaj eble per aliaj. Kial
  batali kontrau lauregula plirichigado de Esperanto?

• From: Brian Moon <[email protected]>
  
  >Jam malfruas, sed unu nikolaan strangajhon necesas forbalii... :
  >La tabelvortoj neniel estas nomeblaj kiel tuto pronomoj: ili estas jen
  >pronomoj (kiu, kio), jen adjektivoj (kia), jen adverboj (kiel, kiam).
  
  Chiuj tabelvortoj estas _pronomoj_, sed pronomoj _diversaj_. Ekzistas
  pronomoj adjektivaj (-a), kauzaj (-al), tempaj (-am), lokaj (-e), adverbaj
  (-el), direktaj (-en), posedaj (-es), substantivaj (-o), kvantaj (-om),
  indikaj (-u). Mi ripetas: chiuj ili estas pronomoj.
  Pronomoj havas pli da finajhoj, ol simplaj "nomoj". Simplaj nomoj havas nur
  4 chefajn finajhojn: -o, -a, -e, -i (kaj la finajhon -i pronomoj, siavice,
  ne havas!). Tial ni havas nur 4 chefajn partojn de parolo: substantivo,
  adjektivo, adverbo kaj verbo.

• Chu simplaj "nomoj" povas akcepti pronomajn finajhojn
  (-al, -am, -el, -es, -om ktp)? La demando estas tre interesa. Kiel
  eksperimenton, ni povus permesi tion, kaj eble tio plirichigus Esperanton.
  Tiam estos eblaj tiaj vortoj kiel "(kiam?) someram, lundam, pasintjaram",
  "(kies?) patres, Nikolaes", "(kiom?) sufichom" (dankon, Otto!), "(kien?)
  Francien" (ne Francion!)...

• Angla lingvo havas grandan avantaghon pro sia universala alfabeto. Sed,
  feliche, ankau Esperanto havas tian alfabeton. Ghi estas la tiel nomata
  "dua" Fundamenta" alfabeto (kun litero h). Tiu alfabeto estu uzata en
  interreto:
  EHHOSHANGHO CHIUJHAUDE!
  La stulta iksumado pli au malpli frue devas esti forlasita, char ghi estas
  nek Fundamenta, nek internacieca. La propono uzi apostrofojn estas, lau mia
  opinio, mortnaskita.

• En Esperanto, almenau en Akademia rondo, devas regi libervola disciplino.
  Oni devas skribi ne lau sia prefero, sed kiel rekomendas la Fundamento. Se
  akademianoj mem skribas diversmaniere, do kion atendi de ordinaraj
  esperantistoj!

• Retmesagha skribado devas obei chiujn regulojn de la uzata lingvo.
  Literatura, evoluigita lingvo havas difinitajn regulojn por skribado. Se oni
  anarhhie permesas iajn ajn metodojn por skribi, tio signifas nur, ke la
  lingvo ankorau ne estas plene formighinta, kaj al tia lingvo oni ne povas
  rilati serioze. Feliche, Esperanto havas difinitajn regulojn por skribado.
  Problemo estas nur en esperantistoj, kiuj ne volas obei tiujn regulojn.
  Fakte, se la Akademio ne agnoskas tiujn leghojn kaj ne alvokas obei ilin,
  ghi ne plu estas Akademio, kaj ni povas forgesi pri ghi.

• Jen kelkaj aksiomoj:
  1) chiu luma movado kun paso de tempo putrighas;
  2) esperantismo ne estas escepto;
  3) plimulton da nuntempaj esperantistoj la sorto de Esperanto ne interesas,
  au ili ne kapablas iel influi ghin;
  4) se Esperanto venkos, ghi venkos ne dank'al, sed spite al esperantistoj.
  Mi subtenas eventualan "ribelon" kontrau la putrighinta E-movado.